Αρχική › Εξειδίκευση › Καταρράκτης
Ο καταρράκτης είναι η σταδιακή θόλωση του φυσικού φακού του ματιού. Αντιμετωπίζεται χειρουργικά, με αφαίρεση του θολωμένου φακού και τοποθέτηση ενδοφακού που επιλέγεται εξατομικευμένα για κάθε μάτι.
Ο καταρράκτης είναι η σταδιακή θόλωση του φυσικού φακού του ματιού. Εμφανίζεται συχνότερα με την πάροδο της ηλικίας και μπορεί να προκαλέσει θολή όραση, δυσκολία στη νυχτερινή οδήγηση, ενόχληση από τα φώτα και σταδιακή μείωση της ποιότητας της όρασης.
Η θεραπεία του καταρράκτη είναι χειρουργική. Κατά την επέμβαση αφαιρείται ο θολωμένος φυσικός φακός και στη θέση του τοποθετείται ένας τεχνητός ενδοφακός, ο οποίος παραμένει μόνιμα μέσα στο μάτι.
Η σύγχρονη χειρουργική του καταρράκτη δεν αφορά μόνο την αφαίρεση του θολωμένου φακού. Ο σωστός προεγχειρητικός έλεγχος και η εξατομικευμένη επιλογή του ενδοφακού επηρεάζουν σημαντικά την ποιότητα της μετεγχειρητικής όρασης και την ανάγκη χρήσης γυαλιών.
Τα συμπτώματα εξελίσσονται συνήθως αργά και στην αρχή μπορεί να μην γίνονται αντιληπτά.
Η εικόνα μοιάζει θαμπή, σαν να κοιτάζετε μέσα από θολό τζάμι.
Τα χρώματα φαίνονται πιο ξεθωριασμένα και οι λεπτομέρειες διακρίνονται δυσκολότερα.
Θάμβος (glare) ή φωτεινά δαχτυλίδια (halos) γύρω από έντονες πηγές φωτός.
Τα φώτα των απέναντι οχημάτων ενοχλούν και η όραση το βράδυ χειροτερεύει.
Η συνταγή των γυαλιών αλλάζει συχνά, χωρίς να δίνει ικανοποιητική λύση.
Σε ορισμένους ασθενείς το διάβασμα χωρίς γυαλιά βελτιώνεται παροδικά.
Ο καταρράκτης εμφανίζεται συχνότερα λόγω της φυσιολογικής γήρανσης του φακού. Ορισμένοι παράγοντες μπορεί να συμβάλουν στην ταχύτερη εμφάνισή του:
Ο καταρράκτης δεν χρειάζεται να «ωριμάσει». Η κατάλληλη στιγμή για επέμβαση καθορίζεται από το πόσο επηρεάζει την όραση και την καθημερινότητα του ασθενούς, για παράδειγμα την οδήγηση, το διάβασμα, την εργασία ή την αναγνώριση προσώπων.
Η επέμβαση συστήνεται όταν η μείωση ή η ενόχληση στην όραση αρχίζει να επηρεάζει την ποιότητα ζωής.
Στόχος του ελέγχου είναι τόσο η ασφαλής επέμβαση όσο και η ακριβέστερη δυνατή επιλογή του ενδοφακού.
Αξιολόγηση της συνολικής υγείας του ματιού πριν από κάθε απόφαση.
Μετρήσεις ακριβείας για τον υπολογισμό της ισχύος του ενδοφακού.
Χαρτογράφηση του κερατοειδούς και εκτίμηση του αστιγματισμού.
Απεικόνιση της ωχράς κηλίδας, όπου αυτό χρειάζεται.
Εκτίμηση του οπτικού νεύρου πριν από την επιλογή φακού.
Έλεγχος του ενδοθηλίου του κερατοειδούς σε επιλεγμένα μάτια.
Η επέμβαση πραγματοποιείται συνήθως με φακοθρυψία, διαρκεί λίγα λεπτά και ο ασθενής επιστρέφει στο σπίτι την ίδια ημέρα.
Χρησιμοποιείται συνήθως τοπική αναισθησία με σταγόνες και ήπια μέθη. Οι περισσότεροι ασθενείς δεν αισθάνονται πόνο· μπορεί να αντιλαμβάνονται φως ή ήπια πίεση.
Η πρόσβαση στον φακό γίνεται μέσα από μία πολύ μικρή τομή, που στις περισσότερες περιπτώσεις δεν απαιτεί ράμματα.
Ο θολωμένος φυσικός φακός τεμαχίζεται και αφαιρείται, ενώ το περιφάκιο, ο φυσικός «σάκος» μέσα στον οποίο βρισκόταν, διατηρείται.
Μέσα στο περιφάκιο τοποθετείται ο ενδοφακός που έχει επιλεγεί και παραμένει μόνιμα στο μάτι.
Ο ασθενής αποχωρεί την ίδια ημέρα, με οδηγίες για τη μετεγχειρητική φροντίδα.
Δεν υπάρχει ένας φακός που να είναι ο καλύτερος για όλους. Η επιλογή εξαρτάται από την υγεία του ματιού, τον αστιγματισμό, την κατάσταση της ωχράς και του οπτικού νεύρου, τυχόν προηγούμενο LASIK ή PRK και τις καθημερινές οπτικές ανάγκες.
Υψηλής ποιότητας όραση σε μία κύρια απόσταση, συνήθως μακριά. Για την κοντινή όραση απαιτούνται συνήθως γυαλιά.
Χρησιμοποιείται όταν υπάρχει σημαντικός κερατοειδικός αστιγματισμός και μπορεί να μειώσει την ανάγκη για γυαλιά.
Διευρυμένο εύρος όρασης, κυρίως στη μακρινή και την ενδιάμεση απόσταση, σε κατάλληλους ασθενείς.
Λειτουργική όραση σε μακρινή, ενδιάμεση και κοντινή απόσταση και υψηλός βαθμός ανεξαρτησίας από τα γυαλιά.
Άλλος ασθενής δίνει μεγαλύτερη σημασία στη νυχτερινή οδήγηση, άλλος στην εργασία στον υπολογιστή και άλλος στην όσο το δυνατόν μικρότερη εξάρτηση από τα γυαλιά. Οι ενδοφακοί διόρθωσης πρεσβυωπίας (EDOF, πολυεστιακοί/τριπλοεστιακοί) απαιτούν προσεκτική αξιολόγηση της ωχράς, του οπτικού νεύρου, του κερατοειδούς, της δακρυϊκής στιβάδας και της ανοχής σε οπτικά φαινόμενα όπως glare ή halos.
Οι περισσότεροι ασθενείς επιστρέφουν γρήγορα σε ήπιες καθημερινές δραστηριότητες. Η όραση συχνά βελτιώνεται από τις πρώτες ημέρες, αλλά η πλήρης σταθεροποίηση μπορεί να χρειαστεί περισσότερο χρόνο. Όσο πιο προχωρημένος είναι ο καταρράκτης, τόσο πιο αργή μπορεί να είναι η αποκατάσταση. Τις πρώτες ημέρες αποφεύγονται:
Η οδήγηση επιτρέπεται όταν η όραση έχει αποκατασταθεί επαρκώς και έχει δοθεί σχετική ιατρική οδηγία. Το πότε θα χρειαστεί νέα συνταγή γυαλιών εξαρτάται από την πορεία της επούλωσης και τον τύπο του ενδοφακού.
Η επέμβαση πραγματοποιείται συνήθως με ήπια μέθη και τοπική αναισθησία με σταγόνες και οι περισσότεροι ασθενείς δεν αισθάνονται πόνο. Μπορεί να αντιλαμβάνονται φως ή ήπια πίεση.
Στις περισσότερες περιπτώσεις η επέμβαση διαρκεί λίγα λεπτά και ο ασθενής επιστρέφει στο σπίτι την ίδια ημέρα.
Η όραση συχνά αρχίζει να βελτιώνεται από τις πρώτες ημέρες, αλλά η πλήρης σταθεροποίηση μπορεί να χρειαστεί περισσότερο χρόνο.
Εξαρτάται από τον τύπο του ενδοφακού, τον αστιγματισμό, τον διαθλαστικό στόχο και την κατάσταση του ματιού. Σε αρκετούς ασθενείς μπορεί να μειωθεί σημαντικά η ανάγκη για γυαλιά.
Ο καταρράκτης δεν ξαναδημιουργείται, γιατί ο φυσικός φακός έχει αφαιρεθεί. Μπορεί όμως αργότερα να εμφανιστεί θόλωση του οπισθίου περιφακίου, η οποία αντιμετωπίζεται συνήθως εύκολα με YAG laser.
Η ποιότητα της όρασης μετά την επέμβαση δεν εξαρτάται μόνο από την τεχνική του χειρουργείου, αλλά και από την ακρίβεια των προεγχειρητικών μετρήσεων, τον σωστό υπολογισμό της ισχύος του ενδοφακού, τη διόρθωση τυχόν αστιγματισμού και το αν ο τύπος του φακού ταιριάζει στις ανάγκες και τις προσδοκίες του ασθενούς.
Όταν δεν υπάρχει κλινικά σημαντικός καταρράκτης, σε επιλεγμένες περιπτώσεις μπορεί να μειώσει την εξάρτηση από τα γυαλιά.
Αντιμετώπιση της θόλωσης του οπισθίου περιφακίου μετά από επέμβαση καταρράκτη.
Femto-LASIK και Trans-PRK για τη διόρθωση διαθλαστικών ανωμαλιών.
Κλείστε ραντεβού με τη Χειρουργό Οφθαλμίατρο Βασιλική Ντρισμπιώτη MD, FEBO, στην Αθήνα.
Ιατρική επιμέλεια: Βασιλική Ντρισμπιώτη MD, FEBO, Χειρουργός Οφθαλμίατρος. Οι πληροφορίες της σελίδας έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστούν την οφθαλμολογική εξέταση.
