Τι είναι η διπλωπία;
Η διπλωπία είναι ένα πολύ ενοχλητικό οφθαλμολογικό και νευρολογικό σύμπτωμα. Ο ασθενής στην προσπάθεια να εστιάσει σε ένα αντικείμενο, βλέπει δυο είδωλα (αντί για ένα που είναι το φυσιολογικό). Τα είδωλα μπορεί να είναι το ένα δίπλα από το άλλο ή το ένα πάνω από το άλλο. Αυτό προκαλεί σύγχυση που συνήθως συνοδεύεται με έντονο πονοκέφαλο και ζάλη.
Πόσα είδη διπλωπίας υπάρχουν;
Υπάρχουν δύο είδη διπλωπίας:
- Μονόφθαλμη. Σε αυτή όταν ο ασθενής κλείσει το ένα μάτι, συνεχίζει να βλέπει διπλά. Συνήθως δεν είναι ανησυχητικό. Σε νεαρές ηλικίες μπορεί να οφείλεται σε διαθλαστικό σφάλμα που δεν έχει διορθωθεί (π.χ. αστιγματισμός), ενώ στις μεγαλύτερες σε καταρράκτη.
- Διόφθαλμη. Σε αυτή την περίπτωση ο ασθενής κλείνοντας το ένα μάτι σταματάει να βλέπει διπλά. Μια τέτοια κατάσταση χρήζει άμεσης εκτίμησης από εξειδικευμένο οφθαλμίατρο, καθώς μπορεί να προκαλείται από σοβαρή παθολογία.
Ποια είναι τα αίτια διπλωπίας;
Η διπλωπία είναι πιο συχνή σε προχωρημένες ηλικίες, μπορεί όμως να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε φάση της ζωής και έτσι τα αίτιά της ποικίλλουν.
Η διπλωπία στα παιδιά οφείλεται σε:
- κάποια ίωση
- τραύμα στο μάτι
- όγκο στον εγκέφαλο
Στους ενήλικες τα πράγματα είναι σοβαρότερα. Όταν εμφανιστεί και αναπτυχθεί ξαφνικά μπορεί να οφείλεται σε παθήσεις που επηρεάζουν την ελεύθερη κίνηση των ματιών, τους μύες, τα νεύρα ή τον εγκέφαλο.
Αυτές οι αιτίες μπορεί να είναι :
- Παθήσεις των αιμοφόρων αγγείων που τροφοδοτούν με αίμα τον εγκέφαλο ή των νεύρων που ελέγχουν τους μύες των ματιών. Στις ηλικίες 50-70 κάποιο παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο ή κάποιο εγκεφαλικό, μπορεί να προκαλέσει πρόβλημά στους μύες που κινούν τα μάτια.
- Ο διαβήτης προκαλεί βλάβες στα αιμοφόρα αγγεία που τροφοδοτούν με αίμα τον οφθαλμό. Η διπλωπία δημιουργείται από κάποιο μικρό αγγειακό επεισόδιο, σε άτομα που δεν έχουν ρυθμισμένη γλυκόζη αίματος. Αυτός ο τύπος διπλωπίας εντοπίζεται στην δεξιά ή αριστερή πλευρά του βλέμματος με αποτέλεσμα οι ασθενείς να δίνουν κλίση στο κεφάλι τους ώστε να μην βλέπουν διπλά.
- Η θυρεοειδοπάθεια έχει επίδραση στους έξω οφθαλμικούς μύες με αποτέλεσμα να μην ανεβαίνουν καλά τα μάτια. Έτσι η διπλωπία συνήθως εμφανίζεται στις άνω ή στις κάτω βλεματικες θέσεις.
- Στην βαρεία μυασθένεια αδυνατούν οι μύες του σώματος. Έτσι λόγω υπερβολικής κόπωσης προς το τέλος της ημέρας δημιουργείται διπλωπία.
- Η σκλήρυνση κατά πλάκας σε ηλικίες 20-50 επηρεάζει το κεντρικό νευρικό σύστημα και ένα από τα νεύρα των μυών του ματιού. Η εκτίμηση του οφθαλμίατρου είναι απαραίτητη, για να εντοπιστεί εάν η φλεγμονή στο οπτικό νεύρο οφείλεται σε νέο επεισόδιο ή σε κάποιο του παρελθόντος. Έπειτα ο οφθαλμίατρος σε συνεργασία με νευρολόγο θα δώσουν την ανάλογη θεραπεία.
- Παλιοί στραβισμοί, τους οποίους έχει προσπεράσει ο προσαρμοστικός μηχανισμός των ματιών στην παιδική ηλικία και μπορεί να εμφανιστούν ξανά στην δεκαετία των 50-60. Ωστόσο αυτές οι διπλωπίες δεν είναι σημαντικές
- Όγκος στον εγκέφαλο ή το μάτι καταστρέφει τα νεύρα στους μύες των ματιών ή εμποδίζει την ελεύθερη κίνησή τους.
- Ένας τραυματισμός στο κεφάλι, που θα έβλαπτε τον εγκέφαλο ή τα νεύρα που κινούν τους μύες των ματιών ή θα προκαλούσε ζημιές στην κόγχη του οφθαλμού και θα περιορίζει την κίνηση των οφθαλμικών μυών.
Πώς αντιμετωπίζεται η διπλωπία;
Η διπλωπία είναι ένα σύμπτωμα το οποίο δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να αγνοήσουμε, καθώς μπορεί να είναι κάτι αθώο αλλά μπορεί να κρύβει και κάτι πολύ σοβαρό. Μετά την εξέταση ο οφθαλμίατρος θα αποφασίσει για την αντιμετώπιση της διπλωπίας με βάση τον τύπο της:
-Η μονόφθαλμη αντιμετωπίζεται συνήθως με:
- χρήση γυαλιών ή φακών επαφής
- διαθλαστική επέμβαση
- επέμβαση καταρράκτη
- κλείσιμο του ματιού
-Η διόφθαλμη
Καθώς προέρχεται από νευρολογική παθολογική αίτια, η θεραπεία δίνεται έπειτα από τη συνεργασία οφθαλμιάτρου, παθολόγου και νευρολόγου.